REGULAMIN SĘDZIEGO
WARSZAWSKIEGO OKRĘGOWEGO ZWIĄZKU KOSZYKÓWKI
WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO

Postanowienia ogólne
§ 1

1. Sędzią koszykówki, zwanym dalej „Sędzią”, może być osoba fizyczna, która ukończyła kurs sędziowski organizowany przez Wydział Sędziowski Warszawskiego Okręgowego Związku Koszykówki Województwa Mazowieckiego, dalej zwany „Wydziałem” lub szkolenie właściwe do uzyskania licencji stałej sędziego oraz posiada licencję okresową sędziego wydaną przez Warszawski Okręgowy Związek
Koszykówki Województwa Mazowieckiego, zwany dalej „WOZKosz WM”, jak również inna osoba fizyczna, której ze względu na posiadane uprawnienia, kwalifikujące ją do uzyskania licencji stałej sędziego i licencji okresowej sędziego, Przewodniczący Wydziału nada status sędziego.
2. Sędzia może pełnić funkcję sędziego boiskowego oraz sędziego funkcyjnego.
3. Sędzią boiskowym może być osoba, która ukończyła 15 lat. Sędzia boiskowy jest uprawniony do pełnienia funkcji sędziego funkcyjnego.
4. Sędzią funkcyjnym może być osoba, która ukończyła 13 lat.
5. Sędzia, który nie ukończył 18 lat, musi posiadać pisemną zgodę opiekuna prawnego na wykonywanie funkcji Sędziego.
6. Sędzia, który prowadzi zawody organizowane lub zlecane przez WOZKosz WM przez okres co najmniej 20 lat oraz prezentuje wzorową postawę moralną i sędziowską, może uzyskać tytuł sędziego honorowego. Tytuł sędziego honorowego jest nadawany uchwałą Zarządu WOZKosz WM na wniosek Wydziału Sędziowskiego.

Uzyskanie statusu Sędziego
§ 2

1. Sędzia otrzymuje licencję stałą sędziego oraz licencję okresową WOZKosz WM.
2. Sędzia zostaje dopuszczony do prowadzenia zawodów organizowanych lub zlecanych przez WOZKosz WM po spełnieniu następujących warunków:
a) złożeniu do Wydziału Sędziowskiego wniosku o nadanie licencji sędziego na dany sezon rozgrywkowy,
b) zaliczeniu z wynikiem pozytywnym sprawdzianu teoretycznego ze znajomości przepisów gry w koszykówkę,
c) zaliczeniu z wynikiem pozytywnym egzaminu biegowego,
d) uiszczeniu opłaty aktywacyjnej za licencję sędziego na dany sezon rozgrywkowy.
3. O wydaniu licencji okresowej Sędziego na dany sezon rozgrywkowy decyduje Wydział, po dokonaniu weryfikacji spełnienia przez Sędziego warunków określonych w niniejszym Regulaminie. Przy podejmowaniu decyzji Wydział może uwzględnić w szczególności wcześniejsze ukaranie Sędziego za przewinienia dyscyplinarne lub administracyjne, jeżeli charakter, waga lub okoliczności danego
przewinienia mogą mieć wpływ na ocenę zasadności wydania licencji okresowej na dany sezon rozgrywkowy.
4. Wymagania określone w ust. 2 nie dotyczą sędziów szczebla centralnego oraz aktywnych komisarzy szczebla centralnego – o ile zaliczyli oni egzaminy organizowane przez Polski Związek Koszykówki, zwany dalej „PZKosz”.
5. Wymagania określone w ust. 2 pkt c nie dotyczą sędziów prowadzących zawody wyłącznie jako sędziowie funkcyjni.
6. Wymagania określone w ust. 2 pkt b - d nie dotyczą sędziów honorowych.
7. Zasady sprawdzianu teoretycznego ze znajomości przepisów gry w koszykówkę oraz egzaminu biegowego reguluje komunikat Wydziału wydawany przed rozpoczęciem danego sezonu rozgrywkowego.
8. Wysokość opłaty aktywacyjnej na dany sezon rozgrywkowy jest ustalana przez Zarząd WOZKosz WM i publikowana w Regulaminie Zawodów organizowanych i prowadzonych przez Warszawski Okręgowy Związek Koszykówki Województwa Mazowieckiego, zwanym dalej „Regulaminem Rozgrywek”, uchwalanym przez Zarząd WOZKosz WM na dany sezon rozgrywkowy.

Prawa i obowiązki Sędziego
§ 3

1. Sędzia ma prawo do:
a) otrzymywania od Wydziału nominacji do prowadzenia zawodów organizowanych lub zlecanych przez WOZKosz WM,
b) pomocy szkoleniowej ze strony Wydziału,
c) pełnej informacji o działalności Wydziału, za wyjątkiem decyzji indywidualnych podjętych wobec konkretnych sędziów,
d) otrzymywania odznaczeń i wyróżnień,
e) otrzymania ekwiwalentu za prowadzenie zawodów oraz zwrotu kosztów dojazdu w wysokości i według zasad określonych przez Zarząd WOZKosz WM,
f) wystąpienia do Wydziału o udzielenie urlopu nieprzekraczającego łącznie okresu dwóch lat,
g) zgłaszania postulatów i wniosków do Wydziału.

§ 4

1. Sędzia ma obowiązek:
a) uczestniczyć w konferencji przedsezonowej w przypadku chęci uzyskania statusu Sędziego na dany sezon rozgrywkowy,
b) prowadzić zawody organizowane lub zlecane przez WOZKosz WM zgodnie z wyznaczeniami dokonanymi przez członka Wydziału odpowiedzialnego za wyznaczenia,
c) prowadzić zawody zgodnie z Oficjalnymi przepisami gry w koszykówkę oraz aktualnymi interpretacjami FIBA i PZKosz,
d) stale podnosić swoje kwalifikacje sędziowskie,
e) przestrzegać postanowień Statutu WOZKosz WM, postanowień niniejszego regulaminu oraz innych regulaminów związanych z działalnością sędziowską, a także postanowień innych aktów, w tym uchwał i decyzji organów WOZKosz WM, dotyczących spraw sędziowskich,
f) zachować akceptowalną społecznie postawę moralną i kulturę osobistą w związku z pełnieniem funkcji Sędziego,
g) podania w zgłoszeniu przedsezonowym wszystkich wymaganych informacji, w tym w szczególności danych kontaktowych, których każdorazowa zmiana winna być zgłaszana Wydziałowi,
h) przybyć do miejsca rozgrywania meczu:
i. co najmniej na 60 minut przed wyznaczoną godziną rozpoczęcia meczu – dotyczy sędziów funkcyjnych wyznaczonych na stoliki rozgrywek ligowych PZKosz,
ii. co najmniej na 45 minut przed wyznaczoną godziną rozpoczęcia meczu – dotyczy sędziów boiskowych wyznaczonych na zawody strefowe,
iii. co najmniej na 30 minut przed wyznaczoną godziną rozpoczęcia meczu – dotyczy sędziów boiskowych wyznaczonych na zawody okręgowe oraz sędziów funkcyjnych wyznaczonych na zawody strefowe i okręgowe,
j) obsługiwać zawody wyłącznie:
i. w oficjalnej koszulce sędziowskiej WOZKosz WM, wskazanej w komunikacie Wydziału wydanym przed rozpoczęciem danego sezonu rozgrywkowego – dotyczy sędziów boiskowych i sędziów funkcyjnych wyznaczonych na zawody organizowane lub zlecane przez WOZKosz WM,
ii. w oficjalnej bluzie sędziowskiej WOZKosz WM, wskazanej w komunikacie Wydziału wydanym przed rozpoczęciem danego sezonu rozgrywkowego - dotyczy sędziów funkcyjnych wyznaczonych na stoliki rozgrywek ligowych PZKosz,
iii. w czarnych długich spodniach i czarnym obuwiu sportowym – dotyczy sędziów boiskowych i sędziów funkcyjnych wyznaczonych na zawody organizowane lub zlecane przez WOZKosz WM oraz na rozgrywki ligowe PZKosz.
k) rozliczać ekwiwalenty sędziowskie za prowadzenie zawodów oraz zwrot kosztów dojazdu w wysokości i według zasad określonych przez Zarząd WOZKosz WM oraz na oficjalnych drukach delegacji sędziowskich opatrzonych logo WOZKosz WM,
l) zachować właściwą postawę moralną i kulturę osobistą oraz powstrzymywać się od zachowań, w tym publicznych wypowiedzi, publikacji i wpisów w mediach społecznościowych, które mogą naruszać godność funkcji Sędziego, podważać zaufanie do jego bezstronności lub narażać dobre imię WOZKosz WM lub środowiska sędziowskiego.

§ 5

1. Wysokość należnego ekwiwalentu sędziowskiego oraz zasady zwrotu kosztów dojazdu ustala Zarząd WOZKosz WM.
2. Rozliczenie ekwiwalentu odbywa się na druku delegacji sędziowskiej zatwierdzonej na dany sezon przez Zarząd WOZKosz WM.
3. Na druku delegacji sędziowskiej Sędzia może rozliczyć ekwiwalent oraz zwrot kosztów dojazdu wyłącznie za prowadzenie zawodów organizowanych lub zlecanych przez WOZKosz WM.
4. Sędzia nie może rozliczać innych kosztów niż określone w ust. 1.
5. W razie braku zapłaty należnych Sędziemu świadczeń z tytułu prowadzenia zawodów, Sędzia winien niezwłocznie zawiadomić o tym fakcie Wydział, który podejmie niezbędne kroki w celu wyegzekwowania tych należności.

§ 6

1. Korespondencja dotycząca całości funkcjonowania środowiska sędziowskiego pomiędzy Wydziałem a Sędziami odbywać się będzie za pomocą poczty elektronicznej oraz Elektronicznego Systemu Obsługi Rozgrywek (ESOR).

Zasady dokonywania i otrzymywania nominacji sędziowskich
§ 7

1. Wyznaczanie Sędziów do prowadzenia zawodów odbywa się wyłącznie poprzez ESOR lub za pomocą komunikatów kierowanych do Sędziów za pośrednictwem poczty elektronicznej.
2. Wyznaczenia Sędziów do prowadzenia zawodów zawierają informacje o dacie, miejscu i godzinie rozpoczęcia spotkania, drużynach biorących udział w meczu oraz sędziach.
3. Wyznaczanie Sędziów do prowadzenia zawodów jest dokonywane przez członka Wydziału odpowiedzialnego za wyznaczenia. Członek Wydziału odpowiedzialny za wyznaczenia przy wyznaczaniu Sędziów do prowadzenia zawodów kieruje się m.in. następującymi kryteriami:
a) staż sędziowski,
b) posiadane doświadczenie sędziowskie,
c) kondycja fizyczna Sędziego,
d) zaangażowanie i stosunek do prowadzonych zawodów, w szczególności punktualność przybycia
do miejsca rozgrywania zawodów,
e) zaangażowanie w pracę na rzecz środowiska sędziowskiego,
f) oznaczona w Esor dyspozycyjność do prowadzenia zawodów,
g) odległość pomiędzy miejscem zamieszkania Sędziego, a miejscem rozgrywania zawodów,
h) ilość wnioskowanych przez Sędziego zmian w nominacjach oraz przyczyny tych zmian,
i) postawa moralna i kultura osobista Sędziego,
j) chęć podnoszenia swoich kwalifikacji sędziowskich,
k) udział w szkoleniach organizowanych przez Wydział.
4. Prawo do prowadzenia jako sędzia funkcyjny rozgrywek centralnych posiadają Sędziowie wyznaczeni przez członka Wydziału odpowiedzialnego za wyznaczenia na stoliki centralne, który przy wyznaczeniach kieruje się kryteriami określonymi w ust. 3 lit. a, b oraz d – k.
5. Prawo do prowadzenia jako sędzia funkcyjny rozgrywek FIBA posiadają Sędziowie, obsługujący rozgrywki Polskiej Ligi Koszykówki, którzy uzyskali Certyfikat FIBA, uprawniający do obsługi stolików w rozgrywkach FIBA.

§ 8

1. Sędzia otrzymuje nominację na zawody z wyprzedzeniem co najmniej 5 dni przed datą zawodów, za wyjątkiem zawodów okręgowych i centralnych od fazy play-off, dla których wyznaczenie Sędzia może otrzymać z wyprzedzeniem 3-dniowym przed datą zawodów/
2. W wyjątkowych przypadkach dopuszcza się krótszy, aniżeli określony w ust. 1, termin wyznaczenia Sędziego do prowadzenia zawodów, jednakże wówczas Sędzia nie ma obowiązku przyjęcia nominacji. W przypadku odrzucenia nominacji Sędzia jest jednakże zobligowany do niezwłocznego zawiadomienia o tym fakcie członka Wydziału odpowiedzialnego za wyznaczanie Sędziów.

§ 9

1. Sędzia, który otrzymał nominację na zawody winien w ciągu 48 godzin od daty otrzymania nominacji w ESOr potwierdzić ją lub w przypadku określonym w § 9 ust. 2 – odrzucić.
2. Sędzia, który nie może obsłużyć zawodów, na które został nominowany według zasad określonych w § 9 ust. 1, zobowiązany jest do znalezienia zastępstwa oraz przekazania za pośrednictwem poczty elektronicznej informacji o proponowanym zastępstwie członkowi Wydziału odpowiedzialnemu za wyznaczanie Sędziów.
3. W przypadku otrzymania nominacji na mecz, który decyzją Wydziału Rozgrywek zostanie przełożony na inny termin, w którym Sędzia wcześniej oznaczył swoją niedostępność w systemie ESOR, Sędzia zobowiązany jest niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 24 godzin od otrzymania informacji o przełożeniu meczu, poinformować Referat Obsad o braku możliwości obsługi zawodów. W
przypadku niedochowania powyższego terminu Sędzia jest zobowiązany do samodzielnego znalezienia zastępstwa.
4. W wiadomości e-mail z informacją o zastępstwie Sędzia winien wskazać: dane identyfikujące zawody, których dotyczy zmiana (data, godzina oraz cykl rozgrywkowy meczu), imię i nazwisko Sędziego – zastępcy oraz funkcję, której dotyczy zmiana. Wiadomość e-mail Sędzia obowiązany jest również wysłać do wiadomości Sędziego – zastępcy.
5. Wszelkie zmiany w obsadzie zatwierdza lub odrzuca członek Wydziału odpowiedzialny za wyznaczanie Sędziów, kierując się kryteriami określonymi w § 7 ust. 3 – 5 niniejszego regulaminu. Wysłanie przez Sędziego wiadomości e-mail z informacją o zamianie nie jest równoznaczne z akceptacją zmiany.
6. Jeżeli Sędzia po potwierdzeniu nominacji nie przybędzie na mecz i jednocześnie nie wypełni procedury opisanej w ust. 2 i 3 powyżej , to jego nieobecność będzie traktowana jako nieusprawiedliwiona i będzie podlegała odpowiedzialności administracyjnej w ramach dyscypliny sędziowskiej
7. Sędzia, który w danym sezonie wielokrotnie odmawia przyjęcia obsady lub jest niedostępny w stopniu umożliwiającym jego regularne wyznaczanie do prowadzenia zawodów, może zostać czasowo wyłączony z obsad do czasu wyjaśnienia sytuacji.

Urlop sędziowski
§ 10

1. Sędzia ma prawo wystąpić do Wydziału z pisemnym wnioskiem o udzielenie urlopu.
2. Suma okresów udzielonych urlopów nie może przekroczyć dwóch lat.
3. Po upływie okresu określonego w ust. 2 Sędzia zostaje skreślony z listy Sędziów i zobowiązany jest do odbycia ponownie kursu sędziowskiego.

Utrata statusu Sędziego
§ 11

1. Sędzia zostaje odwołany od pełnienia funkcji sędziowskich i skreślony z listy Sędziów WOZKosz WM w przypadku:
a) rezygnacji Sędziego z wykonywania funkcji złożonej na piśmie,
b) zaniechania pełnienia funkcji Sędziego przez okres 1 roku przy jednoczesnym braku złożenia do Wydziału Sędziowskiego wniosku o udzielenie urlopu sędziowskiego,
c) uporczywego zaniedbywania obowiązków sędziowskich,
d) otrzymania kary administracyjnej w postaci skreślenia z listy Sędziów WOZKosz WM.
2. Odwołanie sędziego, o którym mowa w pkt 1 następuje poprzez wydanie decyzji przez Wydział Sędziowski. Decyzja dostarczana jest do Sędziego za pomocą poczty elektronicznej na adres wskazany w systemie ESOR.
3. Sędzia skreślony z listy Sędziów, z wyjątkiem Sędziego skreślonego dożywotnio, w celu ponownego uzyskania statusu Sędziego zobowiązany jest do odbycia ponownie kursu sędziowskiego.

Zasady karania dyscyplinarnego i administracyjnego
§ 12

1. Przewinienia dyscyplinarne podlegają ocenie Sędziego Dyscyplinarnego WOZKosz WM. Zasady orzekania w sprawach dyscyplinarnych, rodzaje zachowań uznawanych za przewinienia dyscyplinarne, a także rodzaje i wysokość kar za popełnienie czynów stanowiących przewinienia dyscyplinarne reguluje Regulamin Dyscyplinarny zatwierdzony przez Walne Zebranie Delegatów Polskiego Związku Koszykówki.
2. Naruszenie przez Sędziego postanowień Statutu WOZKosz WM, niniejszego regulaminu oraz innych regulaminów związanych z działalnością sędziowską, jak również innych aktów prawnych dotyczących spraw sędziowskich może stanowić przewinienie administracyjne.
3. Przewinienia administracyjne podlegają ocenie Wydziału. Zasady warunki postępowania oraz rodzaje i wykonanie kar administracyjnych zawarte zostały w załączniku nr 1 do niniejszego regulaminu, stanowiącym integralną część niniejszego regulaminu.

Postanowienia końcowe
§ 13

1. Prawo interpretacji niniejszego regulaminu przysługuje Zarządowi WOZKosz WM oraz Wydziałowi.
2. W przypadkach nieunormowanych w niniejszym regulaminie, a związanych z pełnieniem funkcji Sędziego, decyduje Wydział w formie uchwały z uwzględnieniem postanowień Statutu WOZKosz WM, Regulaminu Wydziału oraz Regulaminu Rozgrywek.

§ 14

1. Niniejszy regulamin wchodzi w życie z dniem 20 września 2026 r.
2. Traci moc Regulamin sędziego Warszawskiego Okręgowego Związku Koszykówki Województwa
Mazowieckiego z dnia 8 sierpnia 2023 r.

Załączniki:
1. Załącznik nr 1 – Zasady, warunki, rodzaje oraz wykonanie kar adminisreacyjnych